Tag archieven: Nikon

Hoe je een infraroodfoto met blauwe lucht maakt

In een eerder artikel schreef ik al over het vervreemdende effect dat je krijgt als de rode tinten in een infraroodfoto worden omzet in blauwe tinten. De lucht wordt dan weer blauw terwijl de witte bomen in de foto juist wit blijven. De foto in dat artikel was gemaakt met een naar infrarood omgebouwde Nikon D70.

Je kan dit effect echter ook bereiken door een infraroodfilter op je lens te gebruiken van een niet-omgebouwde camera, zie ook het artikel hierover. De foto hieronder is gemaakt met een ‘gewone’ Nikon D90 met op de 18-70mm lens een Hoya R72 infrarood filter.

Foto met Hoya R72 infrarood filter - camera
Foto met Hoya R72 filter – eindresultaat

Hieronder worden de verschillende stappen beschreven die moeten worden gemaakt om de infraroodfoto uit de camera om te zetten een infrarood kleurenfoto.

Basis infraroodfoto

De instellingen van de camera waren als volgt: ISO200, diafragma 7.1, sluitertijd 30s. De witbalans stond ingesteld op ‘zonlicht’. De foto kwam als volgt uit de camera:

Foto met Hoya R72 infrarood filter - direct uit camera
Foto met Hoya R72 filter – camera

Heel oranje dus, wellicht leuk tijdens het WK of Koningsdag maar over het algemeen zal er dus nog wat moeten gebeuren met deze foto.

Aanpassen witbalans

Als eerste moet de witbalans (kleurtemperatuur) in orde worden gemaakt. Dit kan in vrijwel alle bewerkingsprogramma’s zoals Lees verder Hoe je een infraroodfoto met blauwe lucht maakt

Reparatie SB-600 Nikon flitsbuis

Een paar maanden geleden liet ik mijn Nikon SB-600 flitser per ongeluk op een tegelvloer vallen. De flitser deed het uiteraard niet meer maar omdat het aan/uit lampje nog brandde leek het erop dat alleen het flitsbuisje was gebroken. Zo’n flitsbuisje is een relatief goedkoop onderdeel maar omdat de hele flitskop uit elkaar moet is de officiële reparatie vaak een kostbare aangelegenheid.

Omdat ik in Nederland geen los flitsbuisje kon vinden heb ik deze besteld via eBay bij het bedrijf camerarecycler.com uit Canada. Als je op eBay zoekt naar “Nikon SB-600  Xenon flash tube” dan zie je genoeg andere mogelijkheden. De kosten bedroegen E16.76, inclusief verzending! Aangezien het bedrag onder de E22,- bleef hoefde er ook geen btw, douanerechten en inklaringskosten te worden afgerekend met de pakketdienst.

Reparatie van kapotte flitsbuis van de SB-600
Flitsbuisje Nikon SB-600

Bij het flitsbuisje werd als extra service ook een reparatiehandleiding meegestuurd maar die zijn uiteraard ook gewoon op het internet te vinden. Het uit elkaar halen van de flitskop is niet zo heel moeilijk, let daarbij wel op welke schroefjes uit welke gaatjes komen (er zijn lange en korte schroefjes).

Belangrijkste hulpmiddel bij het verwijderen van het kapotte flitsbuisje bleek een soldeerzuiger te zijn. Dit is een apparaatje waarmee je het vloeibare soldeer van de printplaatjes afzuigt zodat het flitsbuisje vrij komt te liggen.

Zonder zo’n soldeerzuiger kan je de soldeer weliswaar vloeibaar maken maar sta je vervolgens alleen maar het printplaatje (waar het flitsbuisje half in zit) te verwarmen met alle risico op schade van dien. Het is sowieso aan te bevelen om een soldeerbout te nemen met een zo laag mogelijk vermogen vanwege de kwetsbaarheid van de printplaatjes.

Na het terugsolderen van het nieuwe buisje kon de kop weer in elkaar worden gezet (met de juiste schroefjes) en inmiddels staat de SB-600 weer vrolijk mee te flitsen!

Gerepareerde Nikon SB-600
De gerepareerde Nikon SB-600

Ombouwen camera naar infrarood (deel 2)

In de vorige post over infraroodfotografie werd uitgelegd waarom het filterplaatje voor de sensor vervangen moest worden voor een infrarood filterplaatje als je een camera wil ombouwen naar infrarood. In deze post wordt kort beschreven hoe je dat dan kan doen. De beschrijving is gebaseerd op mijn eigen ervaringen met het zelf naar infrarood ombouwen van een Nikon D70.

Het benodigde infraroodfilter is onder meer te koop bij het (Amerikaanse) bedrijf LifePixel. Belangrijk is dan om het gewenste filter te kiezen – er zijn diverse soorten filters die meer of minder van een bepaalde golflengte van het licht doorlaten en daarmee het uiteindelijke resultaat bepalen. Ik vond het standaard infraroodfilter geschikt voor mijn toepassing en budget.

Infrarood foto echtpaar in bos

Op de site van LifePixel staan ook enkele Engelstalige handleidingen en instructievideo’s. De beschreven volgorde kan prima worden aangehouden.

In principe bestaat de ombouw namelijk uit 6 basisstappen:

  1. moed verzamelen;
  2. openschroeven camera-body;
  3. verwijderen printplaten uit de camera;
  4. verwijderen sensor uit de camera;
  5. verwijderen standaard filter van de sensor en vervangen door infrarood filter;
  6. alles in omgekeerde volgorde terugmonteren.

De twee kwetsbare aansluitingen tussen de printplaten (stap 3) waren het spannendst: het losmaken en het later weer vastduwen van de platte kabels kost veel aandacht en geduld. Het is handig om met markeringen te werken zodat je insteekdiepte en andere posities kan vastleggen.

 Voor het ombouwen naar infrarood moet de camera uit elkaar

Onderschat ook stap 1 niet: het verzamelen van moed voor de ombouw. Je hebt namelijk al een filterplaatje gekocht en het openmaken van de camera en het verwijderen van de printplaten is natuurlijk niet zonder risico. Ik heb zelf lang getwijfeld maar uiteindelijk de stoute schoenen aangetrokken en ben toen begonnen met de ombouw. Uiteindelijk viel het allemaal heel erg mee door de stap-voor-stap handleiding en ik ben dan ook blij dat ik het uiteindelijk gedaan heb!

Ombouwen camera naar infrarood (deel 1)

Na het kopen van een nieuwe camera zocht ik een goede bestemming voor mijn oude camera, een Nikon D70. Na lang wikken en wegen heb ik toen besloten deze om te bouwen ‘naar infrarood’.

Met infraroodfotografie krijg je een heel ander soort foto’s dan bij gewone fotografie omdat de belichting van je onderwerp wordt bewerkstelligd door het gereflecteerde infrarode licht. Dit is licht dat je zelf voor een groot deel niet kan zien. Daardoor krijgt een dergelijke foto een surrealistisch tintje omdat de kleuren of grijswaarden heel anders worden weergegeven dan bij gewone foto’s van hetzelfde onderwerp. Bladeren reflecteren bijvoorbeeld het infrarode licht heel goed (en worden licht op de foto) terwijl water dat vrijwel niet doet (en daardoor donker wordt) zoals te zien is op de volgende foto.

Tropisch zwembad - infrarood opname

Het ombouwen van de camera houdt in dat het oorspronkelijke filterplaatje dat voor de sensor zit, wordt vervangen door een infrarood filterplaatje. Het oorspronkelijke filter houdt namelijk het infrarode licht tegen en laat alleen het zichtbare licht door naar de sensor zodat de foto in principe net zo wordt als de fotograaf het ziet. De sensor in de D70 is standaard gevoelig voor infrarood licht, een eigenschap waar we bij de infraroodfotografie graag gebruik van maken.

Het infrarood filterplaatje dat op de plaats komt van het oorspronkelijke filterplaatje houdt juist het zichtbare licht tegen en laat alleen het infrarode licht door naar de sensor. Omdat de sensor gevoelig is voor infrarood licht kunnen we vervolgens infraroodfoto’s maken met de camera.

Het merkwaardige van het ombouwen van de camera is, dat je het te vervangen filterplaatje gewoon kan zien is als je de spiegel van de camera omhoog klapt. Je ziet dan de sensor en het kleurloze, transparante filterplaatje dat daar bovenop ligt. Toch moet de hele camera uit elkaar omdat het plaatje alleen van achteren benaderd kan worden. Deze ombouw-operatie is dan ook niet zonder risico voor je camera.

Na het aanschaffen van een infrarood filterplaatje, bijvoorbeeld bij LifePixel in de US, het printen van de ombouwinstructies (ook bij LifePixel) en het verzamelen van het benodigde gereedschap (pincet, schroevendraaier etc.) kan de ombouw worden uitgevoerd.

In de volgende post over dit onderwerp wordt de daadwerkelijke ombouw beschreven.